همین یادداشت را در وب‌سایت «مرور» ببینید.

 

من، ایاز، ماهو. مجموعه داستان کوتاه. لیلا بابایی فلاح. تهران: نشر افراز. چاپ اول: تابستان 1389. 1100 نسخه. 88 صفحه. 2500 تومان.

 

مرد لکه‌ی زرد مایل به اخرایی را از روی صورت ایلیا پاک کرد. از جایش بلند شد گفت: «هر آمدنی، رفتنی هم پشت سر خود دارد. اگر بمانم بعد از یک مدت دچار خلا می‌شم و دوباره همه چیز برایم بیهوده می‌شود. اگر دل بکنم و بروم تا یک مدت طولانی، انگیزه‌ای هست که قلقلکم بدهد. تو هم نگران نباش، همه‌چیز مرتب می‌شود، می‌بینی!»

 

صفحه‌ی 28 کتاب. بخشی از داستان «کلبه‌ی دریایی»

 

وب‌لاگ‌نویسی دریچه‌های جدیدی به روی نویسنده‌های ایرانی باز کرده است، بحث سر این مساله هست که وب‌لاگ می‌تواند به نوشتن کمکی بکند یا نه. ولی حداقل می‌توان گفت که نویسنده رودررو با مخاطب‌اش قرار می‌گیرد، و دیالوگی حداقلی در فضای نت، به فرآیند درک او از نظرهای خواننده و تلاش برای بهتر نوشتن او کمک می‌کند. و همین‌طور هم می‌شود گفت که وب‌لاگ نیاز به زندگی دارد، پس باید مرتب برایش بنویسی، و این هم می‌تواند به کار نویسنده نظم ببخشد.

لیلا بابایی فلاح شاید از این‌ها استفاده کرده باشد، و شاید هم نت فقط برایش موضوعی باشد تا اصلی‌ترین داستان کتاب، که نام خود را هم به اثر بخشیده را در فضای وب‌لاگی پیش ببرد. اما او آن‌قدر هوشمند بوده که در فضای نت باقی نماند، فضاسازی کند و داستان‌هایش را از یک‌دستی روایتی نجات بدهد. از باران‌های شمال و نقاشی، بچه‌ها و آپارتمان‌های تهران و عتیقه‌فروش یهودی، کلاغ‌ها و گذشته‌ی خانوادگی، تصویر پیرمردهای در پارک و بیماری ناعلاج یک عضو سابقاً دوست‌داشتنی زندگی، عشق اینترنتی و وب‌لاگ‌نویسی، مدل نقاشی و غیره و غیره استفاده می‌کند، تا کتابی خواندنی رو به روی خریدارهایش قرار بدهد.

با این همه، «من، ایاز، ماهو» از نثر غمگین‌اش رنج می‌برد، دیالوگ‌هایش حالتی رویامانند دارند و روایت‌ها در عین حال که حبابی بر زندگی شخصیت‌های خود می‌بندند، اما درنهایت خواننده را به نتیجه‌یی سرراست نمی‌رسانند. بعضی داستان‌ها مثل «مورچه‌ها» خیره‌کننده‌اند و بعضی داستان‌های دیگر ملال‌آور. کتاب مشق شبی است از زندگی و خیال‌ها و تصویرهایی که بابایی فلاح با آن‌ها رو به رو شده است، انگار آلبوم‌های خیالی نویسنده را ورق می‌زنید و ترسیم‌های بیشتر نقاشی‌مانند او را تماشا می‌کنید.

شهر در نوشته‌های فلاح نفوذ کرده است، هرچند که در عین حال فرار از آن و گریز به جهان‌های واقعی و فکری دیگر، بخشی از اصول داستان‌نویسی او را شکل می‌دهند. اولین کتاب او، می‌تواند قدم مثبتی در روند داستان‌سرایی این چهره‌ی ادبی-اینترنتی باشد، البته با این شرط که او در دام تکرار خودش و تعریف‌های بی‌اهمیت دیگران نیفتاده و راه را برای پیش‌رفت خودش باز بگذارد. با خوانش اولین اثر او، می‌توان به لیلا بابایی فلاح امید بست.